Faillissement van een onderneming aanvragen: toets voorwaarden en gevolgen

1. Bepaal namens wie en tegen wie de aanvraag speelt

Noteer de exacte juridische partijen. Een eenmanszaak en een bv hebben niet dezelfde vermogensstructuur. Een bedrijf met meerdere holdings is niet één gezamenlijke schuldenaar alleen omdat het dezelfde eigenaar heeft. Controleer welke partij de overeenkomst sloot, factuur ontving en betaling verschuldigd is. Een verzoek tegen de verkeerde entiteit lost uw onbetaalde opdracht niet op.

Geef aan of u schuldeiser, bestuurder van de eigen onderneming of ontvanger van een verzoek bent. Voor iedere rol gelden andere processtappen en strategische vragen. Een bestuurder moet ook nagaan wie bevoegd is de eigen aangifte te doen en welke interne besluiten nodig zijn. Een aandeelhouderswens of persoonlijke uitputting is geen vervanging voor die voorbereiding.

2. Toets de faillissementstoestand en pluraliteit

Rechtspraak noemt als voorwaarden dat de schuldenaar is gestopt met betalen en twee of meer schulden bij verschillende schuldeisers heeft, waarvan minstens één opeisbaar is. Dat zijn samenhangende eisen. Twee facturen van uzelf betekenen niet automatisch twee verschillende schuldeisers. Ook moet een daadwerkelijke toestand worden beoordeeld; een inhoudelijk betwiste factuur is niet op zichzelf een vaststelling dat de onderneming niet meer betaalt.

Verzamel betrouwbare gegevens over andere schulden en maak duidelijk wat u zelf weet. Een gerucht van een leverancier is iets anders dan een actuele bevestiging. Laat de advocaat beoordelen wat als steunvordering kan dienen en welke onderbouwing nodig is. Ga niet zomaar uit van medewerking door andere schuldeisers en stel hun informatie niet zonder toestemming als eigen verklaring voor.

3. Bereid als schuldeiser een deugdelijk verzoek voor

Breng uw vordering terug tot contract, prestatie, factuur, vervaldatum en betalingen. Voeg het volledige verweer van de debiteur toe. Een faillissementsprocedure is geen vanzelfsprekende vervanging voor een ingewikkelde bewijsprocedure over een nooit vastgestelde opdracht. Uw advocaat moet kunnen inschatten hoe de vordering en faillissementstoestand in de daarvoor bestemde behandeling kunnen worden beoordeeld.

Bespreek waarom u deze route overweegt en wat er gebeurt bij daadwerkelijke faillietverklaring. U krijgt niet door de aanvraag alleen voorrang op alle andere schuldeisers. Een betaling onder druk is bovendien een andere uitkomst dan opening van een faillissement. Laat daarom incasso, zekerheid en insolventiegevolgen naast elkaar zetten in plaats van alleen op de dreigende werking te rekenen.

4. Onderzoek bij eigen aangifte de beslisgrond en alternatieven

Bij eigen aangifte is een advocaat volgens Rechtspraak niet verplicht, maar deskundig advies kan bij schulden en bestuurdersrisico’s belangrijk zijn. Verzamel actuele balans, liquiditeit, schuldenlijst en gegevens van personeel en zekerheden. Maak duidelijk welke betalingen niet meer mogelijk zijn en welke verwachtingen realistisch zijn. Een onvolledig formulier vervangt geen zakelijke inventarisatie van de situatie.

Laat mogelijke herstructurering of andere oplossing tijdig beoordelen. Voor natuurlijke personen kunnen schuldhulp en Wsnp afzonderlijk relevant zijn; dat is niet dezelfde regeling als het faillissement van een bv. Maak ook onderscheid tussen een onderneming zonder baten ontbinden en een bedrijf met activa en schuldeisers. De juiste route hangt af van de echte toestand, niet van de wens zo snel mogelijk administratief klaar te zijn.

5. Reageer direct op een verzoek tegen uw bedrijf

Bewaar verzoekschrift en oproep met ontvangstdatums. Geef uw adviseur zowel een inhoudelijk verweer tegen de vordering als een actueel beeld van betalingen en andere schuldeisers. Rechtspraak vermeldt dat verweer mondeling of schriftelijk kan en dat daarbij een advocaat niet verplicht is. Dat betekent niet dat de gevolgen beperkt zijn; laat bij een onderneming de procedurele en financiële positie direct beoordelen.

Onderhandelt u over betaling, controleer dan of het verzoek werkelijk wordt ingetrokken of de behandeling wordt aangehouden. Alleen een toezegging dat partijen praten laat de zitting niet vanzelf vervallen. Een eigen verzoek aan de tegenpartij om later te komen is geen rechterlijke beslissing. Laat uw advocaat de status bevestigen en houd de geplande behandeling op de agenda totdat duidelijk anders is beslist.

6. Bereid de zitting en mogelijke uitspraak voor

Maak uw kernvraag en actuele bedragen voor de behandeling duidelijk. Sinds de aanvraag ontvangen betalingen, erkende correcties of vervallen steunvorderingen kunnen relevant zijn. Lever zulke informatie onmiddellijk aan in plaats van met een verouderd overzicht te werken. Vraag wie aanwezig moet zijn en welke stukken volgens de oproep en het reglement nodig zijn. Een procedure kan door nieuwe feiten veranderen zonder dat daarmee alle vragen zijn opgelost.

Na faillietverklaring krijgt de curator een eigen rol in beheer en afwikkeling. Een rechtsmiddel wacht niet op dat overleg. Een op de faillissementsaanvraag gehoorde schuldenaar kan volgens artikel 8 Faillissementswet binnen acht dagen na de uitspraak hoger beroep instellen. Is hij niet gehoord, dan is de gewone verzettermijn veertien dagen na de uitspraak; bevindt hij zich tijdens de uitspraak buiten het Europese deel van het Koninkrijk, dan noemt de wet een maand. Na de uitspraak op verzet geldt voor de schuldenaar acht dagen hoger beroep. Bij afwijzing van een aangifte of aanvraag noemt artikel 9 eveneens acht dagen hoger beroep. Laat uw procespositie, exacte start- en einddatum en vereiste indiening direct door een advocaat vaststellen. Dit zijn geen algemene termijnen voor iedere schuldeiser of andere belanghebbende.

7. Fictief voorbeeld: betwiste factuur en andere leverancier

Stel: een leverancier wil het faillissement van een bv aanvragen wegens een openstaande factuur. Hij hoort dat een tweede leverancier ook wacht op betaling. De bv betwist de eerste levering en toont een recente deelbetaling aan de tweede. Tegelijk kan zij komende lasten niet volledig betalen.

Een bruikbaar dossier verzamelt opdracht, verweer, actuele steunvordering en financiële situatie. Daarna kan de advocaat beoordelen of het verzoek passend en onderbouwd is, of dat eerst een andere procedure nodig is. Dit fictieve voorbeeld voorspelt geen afwijzing of toewijzing. Het laat zien waarom een oude geruchtenlijst en één factuur niet het hele faillissementsvraagstuk beantwoorden.

8. Checklist voor insolventieadvies

Zet een ontvangen zittingsdatum bovenaan en vermeld direct uw rol. Vraag eerst om toetsing van partij, voorwaarden en urgentie. Bespreek daarna de financiële en praktische gevolgen van aanvraag, verweer of eigen aangifte, inclusief kosten en beschikbare alternatieven.

• Juiste schuldenaar, contract en complete vorderingsonderbouwing.
• Actuele informatie over andere schuldeisers en opeisbaarheid.
• Verweer, betalingen en eerdere betalingsregelingen.
• Verzoekschrift, oproep en alle ontvangst- en zittingsdata.
• Bij eigen aangifte: financiële stukken, bevoegdheid en bedrijfsverplichtingen.