Een klant betaalt niet of een leverancier levert gebrekkig. U wilt uw eigen prestatie stilzetten. Opschorting kan onder voorwaarden een middel zijn om nakoming af te wachten, maar een te ruime of onterechte blokkade kan zelf een geschil veroorzaken. Begin bij de opeisbare verplichtingen, de overeenkomst en het concrete tekort. Een advocaat ondernemingsrecht kan beoordelen wat u mag achterhouden en welke brief nodig is bij dreigende stilstand of een spoedprocedure. Deze gids behandelt zakelijke overeenkomsten naar Nederlands recht; zij geeft geen algemene toestemming om contracten eenzijdig buiten werking te stellen.
Op deze pagina
1. Beschrijf welke prestatie u wilt stilzetten
Zet uw eigen verplichting en de prestatie van de wederpartij naast elkaar. Gaat het om een betaling, levering, toegang of afgifte van een zaak? Noteer bedrag, datum en contractspartij. Maak zichtbaar wat reeds is uitgevoerd en welk gedeelte nog openstaat. Een algemene klacht dat de samenwerking slecht loopt is onvoldoende om het juiste juridische middel te kiezen.
Verzamel overeenkomst, opdrachtbevestiging, voorwaarden en eventuele wijzigingen. Leg vast welke verplichting volgens u niet wordt nagekomen en waarop die conclusie berust. Een factuur die nog niet betaald hoeft te worden is niet hetzelfde als een opeisbare achterstand. Geef uw advocaat ook correspondentie waarin u zelf uitstel of herstel heeft afgesproken. Daarmee kan de volgorde van presteren zijn beïnvloed.
2. Onderzoek samenhang en de juiste wettelijke route
Artikel 6:52 BW verbindt opschorting onder meer aan een opeisbare vordering en voldoende samenhang tussen vordering en eigen verplichting. De beoordeling is concreet. Een uitspraak van de Hoge Raad over deze samenhang laat zien dat de feitelijke relatie ertoe doet. Alleen het feit dat twee ondernemingen elkaar kennen, maakt niet iedere verplichting onderdeel van dezelfde discussie.
Bij wederkerige overeenkomsten kan daarnaast artikel 6:262 BW een rol spelen. Vraag welke regeling in uw situatie past en welke voorwaarden daarvoor onderzocht moeten worden. Een klant kan een klein probleem bij een oudere opdracht noemen terwijl u betaling voor een andere prestatie vraagt. Laat dan de contractuele verbinding beoordelen in plaats van onmiddellijk alle onderlinge prestaties tegelijk te blokkeren.
3. Laat omvang en tekortkoming in verhouding beoordelen
Bij gedeeltelijke of ondeugdelijke nakoming moet de omvang van de opschorting worden gerechtvaardigd door het tekort. Rechtbank Den Haag bespreekt deze proportionaliteit in een betalingsgeschil. Een beperkte herstelpost vormt dus geen vanzelfsprekend antwoord op de vraag of de volledige koopprijs mag worden achtergehouden. Vraag welke prestatie concreet als drukmiddel nodig en verdedigbaar is.
Maak een overzicht van de betwiste waarde, het mogelijke herstel en de bedragen die buiten discussie staan. Laat die cijfers onderbouwen met offertes, rapporten of afspraken. Een schatting mag als schatting herkenbaar blijven. Beoordeel ook de gevolgen van een blokkade voor beide ondernemingen. Bedrijfsstilstand maakt een eigen opschorting niet automatisch juist, maar kan wel belangrijk zijn voor risico en urgentie.
4. Controleer voorwaarden en eerder gemaakte afspraken
Zoek in de toepasselijke voorwaarden naar afspraken over opschorting, klachten en betaling. Controleer of die voorwaarden daadwerkelijk zijn overeengekomen en of bijzondere afspraken voorgaan. De formulering van een beding kan ertoe doen. Een algemeen verbod in het ene document en een later overeengekomen inhouding in een e-mail vragen gezamenlijke lezing, niet alleen een keuze voor de gunstigste zin.
Schrijf op wat partijen na het probleem hebben afgesproken: een herstelbezoek, een deelbetaling, extra zekerheid of een nieuwe leverdatum. Een tijdelijke commerciële oplossing hoeft geen afstand van rechten te betekenen, maar dat moet uit de stukken blijken. Laat uw adviseur ook ongunstige berichten zien. Zonder die context kan een brief ten onrechte uitgaan van een verplichting die inmiddels anders is geregeld.
5. Maak uw beroep duidelijk en bewaar de onderbouwing
Beschrijf in zakelijke taal welke verplichting u opschort, vanwege welk concreet tekort en tot welke stap van de wederpartij. Laat de gekozen formulering juridisch controleren wanneer de belangen groot zijn. Een boze mededeling dat er niets meer gebeurt, kan onduidelijk laten of u opschort, opzegt of ontbindt. Dat zijn verschillende handelingen met verschillende gevolgen.
Bewaar de brief, bijlagen en ontvangstgegevens. Geef aan welke informatie of oplossing u nodig heeft en hoe contact mogelijk blijft. Een redelijke praktische uitnodiging tot onderzoek is niet hetzelfde als erkenning van de volledige tegenvordering. Vraag uw advocaat welke voorbehouden nodig zijn. Zorg dat medewerkers en administratie hetzelfde afgesproken uitgangspunt volgen en niet ondertussen tegenstrijdige toezeggingen doen.
6. Onderscheid een verwacht probleem van een bestaande achterstand
Soms moet u eerst leveren, maar krijgt u signalen dat de wederpartij haar latere verplichting niet zal nakomen. Artikel 6:263 BW kent daarvoor een eigen beoordelingskader. Rechtbank Den Haag bespreekt dat ook bij die onzekerheid de omvang van de ingreep in verhouding moet staan. Een gerucht over betalingsproblemen is niet vanzelf bewijs dat u elke levering mag stopzetten.
Verzamel de concrete signalen en data: een mededeling over liquiditeit, geweigerde betaling of een verzoek om ander krediet. Vraag welke zekerheid is aangeboden en wat de overeenkomst daarover zegt. Laat de advocaat de specifieke grond beoordelen voordat een geplande prestatie uitblijft. Deze gids stelt geen algemene omzetdaling of bepaald aantal herinneringen gelijk aan voldoende reden voor opschorting.
7. Fictief voorbeeld: één gebrekkige levering, vijf open facturen
Een afnemer ontvangt vijf leveringen en meldt bij één daarvan een gebrek. Hij houdt alle facturen tegen en vraagt een vergoeding die nog niet is berekend. De leverancier dreigt op zijn beurt alle vervolgorders te stoppen. Dit voorbeeld is fictief en spreekt geen oordeel uit over de kwaliteit van goederen of een concrete betalingsplicht.
Eerst worden leveringen, contracten en klachten uit elkaar gehaald. Vervolgens worden samenhang en proportionele omvang onderzocht. De partijen kunnen ook een tijdelijke regeling bespreken waarin het onbetwiste gedeelte wordt betaald en onderzoek naar het gebrek doorgaat. Zo’n afspraak moet duidelijk aangeven wat openblijft. Zij bewijst niet vanzelf dat iedere eerdere opschorting rechtsgeldig was of dat toekomstige levering onbeperkt gegarandeerd wordt.
8. Bereid advies en een mogelijk spoedgeschil voor
Neem een tijdlijn, contractstukken en een overzicht van de gestopte prestaties mee. Geef de eerstvolgende leverdatum, betaaltermijn of ontvangen procesdatum aan. Vraag wat direct moet gebeuren om verdere schade of een onduidelijke positie te voorkomen. Een advocaat kan de juridische grondslag beoordelen; een technisch deskundige kan nodig zijn om een beweerd gebrek vast te stellen.
Spreek af wie contact met de wederpartij voert en wanneer de maatregel opnieuw wordt beoordeeld. Opschorting is geen reden een dossier onbeperkt stil te laten liggen. Blijf noodzakelijke bewijsstukken bewaren en laat een nieuw voorstel inhoudelijk toetsen. Deze voorbereiding garandeert geen recht om betaling of levering te weigeren; zij maakt de gekozen stap toetsbaar en het resterende risico zichtbaar.
Veelgestelde vragen
Is opschorting hetzelfde als ontbinding?
Nee. Opschorting ziet op tijdelijk niet nakomen; ontbinding heeft een ander doel en eigen voorwaarden. Laat vaststellen welke handeling u nodig heeft.
Mag ik bij ieder gebrek de hele factuur vasthouden?
Dat volgt daar niet uit. Samenhang en een door het tekort gerechtvaardigde omvang moeten concreet worden beoordeeld.
Kan ik stoppen omdat ik vrees dat de klant niet gaat betalen?
Mogelijk speelt artikel6:263 BW, maar concrete omstandigheden en de overeenkomst moeten worden onderzocht. Een vermoeden alleen geeft geen algemene vrijbrief.
Bronnen
Deze bronnen horen bij deze pagina. Controleer bij een concrete zaak altijd de actuele regels en uw eigen stukken.
- Hoge Raad — ECLI:NL:HR:2013:BZ8362 Geraadpleegd: 2026-10-23
- Rechtbank Den Haag — ECLI:NL:RBDHA:2024:5456 Geraadpleegd: 2026-10-23
Juridische beoordeling
Nog niet juridisch gecontroleerdDeze inhoudsversie is nog niet door een jurist of advocaat beoordeeld. Een broncontrole of tekstbewerking is geen juridische goedkeuring.
Redactie Ondernemingsrecht in Nederland
We koppelen uitleg aan bronnen en leggen gerichte wijzigingen vast. Een juridische beoordeling wordt alleen vermeld bij de werkelijk beoordeelde tekstversie, met een echte beoordelaar, datum en reikwijdte. Voor deze artikelen staat die menselijke beoordeling nog open.
Ricardo van der Spoel
Redactioneel verantwoordelijk · Redactionele organisatie en techniek